San Pawl il-Baħar
| San Pawl il-Baħar | |||
|---|---|---|---|
 Malta | |||
 | |||
| |||
| Amministrazzjoni | |||
| Stat sovran | Malta | ||
| Reġjuni ta’ Malta | Tramuntana | ||
| Isem uffiċjali | San Pawl il-Baħar | ||
| Ismijiet oriġinali | San Pawl il-Baħar | ||
| Ġeografija | |||
| Koordinati | 35°56′54″N 14°24′06″E / 35.9483°N 14.4017°EKoordinati: 35°56′54″N 14°24′06″E / 35.9483°N 14.4017°E | ||
  San Pawl il-Baħar San Pawl il-Baħar (Malta) | |||
 | |||
| Superfiċjenti | 14.47 kilometru kwadru | ||
| Għoli | 0 m | ||
| Demografija | |||
| Popolazzjoni | 32,042 abitanti (2021) | ||
San Pawl il-Baħar (bl-Ingliż: Saint Paul's Bay) huwa villaġġ fit-Tramuntana ta' Malta, sittax-il kilometru mill-Majjistral tal-kapitali Valletta. San Pawl il-Baħar hija l-akbar villaġġ fir-Reġjun tat-Tramuntana u s-siġġu tal-Kumitat Reġjonali tat-Tramuntana.
L-isem tal-lokalità jirreferi għan-nawfraġju ta' San Pawl kif inhu mniżżel fl-Atti tal-Appostli fuq il-Gżejjer ta' San Pawl ħdejn San Pawl il-Baħar, fil-vjaġġ tiegħu minn Ċesarija għal Ruma, li poġġa l-pedamenti tal-Kristjaneżmu fil-gżira.
Burmarrad, il-Wardija, il-Qawra, Buġibba, ix-Xemxija u San Martin, kif ukoll parti mill-Bidnija u l-Mistra jagħmlu parti mill-kunsill lokali ta' San Pawl il-Baħar.[1] Iż-żona tal-lokalità hija 14.47 kilometru kwadru. Il-popolazzjoni sal-aħħar ta' 2024 kienet ta' 40,204.[2] Din hija żieda sinifikanti anke minn dawn l-aħħar ftit snin, fejn fil-fatt il-popolazzjoni fl-2018 kienet għadha biss ta' 23,112. Apparti minn hekk, il-popolazzjoni effettiva tal-lokalità titla' konsiderevolment fis-sajf, probabli anke sa 70,000 jew iktar, bejn ir-residenti fil-villeġġjaturi u t-turisti li jalloġġaw fil-lukandi, speċjalment f'Buġibba u l-Qawra.
In-naħa lejn it-Tramuntana hemm il-Bajja tal-Mistra, u l-Gżira ta' San Pawl. Lejn il-Punent u taqsam il-gżira lejn il-Bajja tal-Ġnejna u l-Mixquqa (Golden Bay) hemm il-Wardija Ridge.
Storja
[immodifika | immodifika s-sors]Fil-limiti ta' San Pawl il-Baħar instabu fdalijiet arkeoloġiċi, li jmorru lura għal madwar l-4000 QK. Fost il-fdalijiet hemm it- tempji megalitiċi ta' Buġibba u tax-Xemxija. Barra minn hekk, Cart Ruts instabu fuq il- Wardija Ridge f'Busewdien, [3] filwaqt li nstabu wkoll oqbra Puniċi u fdalijiet oħra ta' Żmien il-Bronż. Matul iż-żmien Ruman, San Pawl il-Baħar sar port importanti. Fix-Xemxija nstabu fdalijiet ta' triq Rumana, banjijiet u doqqajs, filwaqt li f'qiegħ il-baħar instabu ankri Rumani.
Sal-aħħar tal-Medju Evu, San Pawl il-Baħar kienet abbandunata peress li ż-żona kienet perikoluża minħabba rejds tal-kursari. Il-milizzja lokali żammet diversi postijiet tal-għassa fiż-żona. Waħda minn dawn, magħrufa bħala razzett Ta' Tabibu, għadha teżisti sal-lum u hija meqjusa bħala l-eqdem bini f'San Pawl il-Baħar. [4] Ġie rikonoxxut ukoll bini ta' knisja mal-wasla tal-Ordni ta' San Ġwann fl-1530.
Fl-inħawi nbnew numru ta' fortifikazzjonijiet fi żmien il- ħakma tal-Ordni ta' San Ġwann . L-ewwel wieħed minn dawn kien it- Torri ta' Wignacourt, mibni fl-1610, li llum huwa l-eqdem torri tal-għassa li baqa' ħaj f'Malta. It-Torri tal-Qawra nbena mill-Gran Mastru Lascaris fl-1638. Fl-1715, madwar dawn iż-żewġ torrijiet inbnew batteriji, filwaqt li nbnew żewġ batteriji u redut f'partijiet oħra tal-kosta ta' San Pawl il-Baħar. Minn dawn, il- Batterija Arrias biss tibqa' ħaj llum, peress li Dellia Battery u Perellos Redoubt ġew imwaqqgħin fis-seklu 20.
Il-bajja kienet waħda mill-postijiet tal-inżul matul l -invażjoni Franċiża ta' Malta f'Ġunju tal-1798. Wara r- rewwixta Maltija kontra l-Franċiżi, San Pawl il-Baħar sar il-port ewlieni ta' Malta peress li l-Port il-Kbir u Marsamxett kienu għadhom taħt il-kontroll Franċiż .
_03_ies.jpg)
Fis-seklu 19 inbnew diversi vilel f'San Pawl il-Baħar. Dawn ġew rekwiżizzjonati mill-militar Ingliż fit- Tieni Gwerra Dinjija u l-bajja saret kamp ta' mistrieħ. Wara l-armistizju Taljan tal-1943, 76 bastiment tar- Regia Marina kienu ankrati f'San Pawl il-Baħar wara li ċedew lill-Ingliżi.
Wara l-gwerra, iż-żona bdiet tiġi żviluppata aktar. Illum, San Pawl il-Baħar, il-Qawra, Buġibba, ix-Xemxija u Burmarrad jiffurmaw grupp kbir ta' bini. Iż-żona hija post ta 'divertiment popolari.
Kriminalità
[immodifika | immodifika s-sors]San Pawl il-Baħar għandha l-akbar ammont ta' serq irrappurtat f'Malta (423 minn 4,037 serqa rrapurtati fl-2020) u l-akbar ammont ta' inċidenti ta' vjolenza domestika (93 minn 1,409 każijiet irrapurtati fl-istess sena).[5] [6]
Sports
[immodifika | immodifika s-sors]- Klabb tal-futbol Sirens FC
- Sirens ASC Waterpolo club
Żoni f'San Pawl il-Baħar
[immodifika | immodifika s-sors]
|
|
Toroq ewlenin
[immodifika | immodifika s-sors]San Pawl il-Baħar
[immodifika | immodifika s-sors]- Dawret San Pawl (By-Pass San Pawl)
- Triq Għajn Tuffieħa (Golden Bay Road)
- Triq Parades
- Triq San Pawl (Triq San Pawl)
- Triq il-Mosta
Buġibba
[immodifika | immodifika s-sors]- Dawret il-Gżejjer (Islet Promanade)
- Triq il-Bajja (Triq il-Bajja)
- Triq Bordino (Triq Bordino)
- Triq l-Erba' Mwiezeb (Triq Erba' Mwiezeb)
- Triq il-Korp tal-Pijunieri (Pioneer Corps Road)
- Triq il-Kaħli
- Triq il-Knisja (Triq il-Knisja)
- Triq il-Mosta (Triq il-Mosta)
- Triq il-Plajja ta' Bognor (Bognor Beach Street)
- Triq ir-Rebbiegħa (Spring Street)
- Triq Sir Luigi Preziosi (Triq Sir Luigi Preziosi)
- Triq Sant' Antnin (St Anthony Street)
- Triq Toni Bajada (Triq Toni Bajada)
Burmarrad
[immodifika | immodifika s-sors]- Triq Burmarrad (Triq Burmarrad)
- Triq il-Wardija (Wardija Road)
- Triq il-Witja
- Triq Toni Camilleri {Burmarrad Road to Mosta}
Qawra
[immodifika | immodifika s-sors]- Dawret il-Gżejjer (Islet Promenade)
- Dawret il-Qawra (Qawra Promenade)
- Triq Cassarino (Triq Cassarino)
- Triq Għawdex (Triq Għawdex)
- Triq il-Ħalel (Waves Street)
- Triq il-Wileġ
- Triq JF Kennedy (JF Kennedy Street)
- Triq is-Salina (Salina Road) jew (Kennedy Drive)
- Triq it-Trunċiera (Entrenchment Street)
- Triq it-Turisti (Triq it-Turisti)
Ix-Xemxija
[immodifika | immodifika s-sors]- Telgħa tal-Mistra (Telgħa tal-Mistra)
- Telgħa tax-Xemxija (Xemxija Hill)
- Xatt il-Pwales (Pwales Strand)
Bliet tewmin - bliet aħwa
[immodifika | immodifika s-sors]San Pawl il-Baħar hija ġemellata ma': [7]
Chaum, Franza
Agios Pavlos, Greċja
Referenzi
[immodifika | immodifika s-sors]- ↑ Formosa, Saviour; Scicluna, Sandra; Azzopardi, Jacqueline. "Realities of Crime, Society and Landuse in the Mediterranean: JANUS I" (bl-Ingliż). L-Università ta' Malta: 96–98. doi:10.13140/2.1.1230.4322. ISBN 978-99957-834-0-2. Ċitazzjoni journal għandha bżonn
|journal=(għajnuna) - ↑ Migliore, Sharon (2025-07-10). "World Population Day: 11 July 2025" (bl-Ingliż). Miġbur 2025-11-19.
- ↑ Dillon, Paddy Walking in Malta Cicerone Press (1 October 2004) ISBN 978-1-85284-422-6 p.107
- ↑ http://www.timesofmalta.com/articles/view/20101023/local/development-near-oldest-building-in-st-pauls-bay-refused.332711.
|title=nieqes jew vojt (għajnuna) - ↑ https://timesofmalta.com/articles/view/more-police-for-st-pauls-bay-graziella-galea.869746.
|title=nieqes jew vojt (għajnuna) - ↑ https://www.independent.com.mt/articles/2021-03-15/local-news/St-Paul-s-Bay-with-highest-number-of-domestic-violence-theft-reports-in-2020-6736231833.
|title=nieqes jew vojt (għajnuna) - ↑ "Archive copy". Arkivjat minn l-oriġinal fl-2022-03-01. Miġbur 2021-11-18.Manutenzjoni CS1: kopja arkivjata bħala titlu (link)
