Aqbeż għall-kontentut

Serbja u Montenegro

Minn Wikipedija, l-enċiklopedija l-ħielsa

Is-Serbja u il-Montenegro kienet nazzjon fl-Ewropa. F' Ġunju 2006 wara referendum il-Montenegro ħareġ stat għalih, u is-Serbja ħareġ stat għalih.

Dan il-pajjiż kien magħmul minn żewġ Repubbliki, (Ir-Repubblika tas-Serbja u r-Repubblika tal-Montenegro (Kull Repubblika bil-Parlament tagħha)) u għalkemm stat federali s-sistema kienet unitarja ħafna peress li kienet maħkuma kważi esklussivament minn Belgrad, dan kien fil-biċċa l-kbira fid-disgħinijiet. Fl-1999 minħabba l-inaffidabbiltà u l-inflazzjoni tad-dinar Jugoslav fl-1999 grazzi għall-politika barranija tagħha mal-pajjiżi Ewropej (speċifikament il-Ġermanja) dan inkiseb grazzi għall-Awtonomija tagħha r-Repubblika tal-Montenegro poġġiet il-Mark Ġermaniż bħala valuta legali fl-1999 u fl-2001 dovut. għas-sostituzzjoni tiegħu bl-Ewro fil-Ġermanja, l-istess jiġri fir-Repubblika tal-Montenegro. Fl-2003 biddlet isimha mir-Repubblika Federali Jugoslava għas-Serbja u l-Montenegro; u ssir Konfederazzjoni, f’dik l-istess sena kull Repubblika tikseb Awtonomija żejda kbira f’kull sens, kemm ekonomiku kif ukoll politiku u legali, tant li tiżviluppa l-politika barranija indipendenti tagħha. Wieħed mill-ftehimiet tal-Konfederazzjoni bejn ir-Repubblika tas-Serbja u r-Repubblika tal-Montenegro fl-21 ta' Mejju ,2006 kien li f'perjodu ta' 3 snin isir Referemdum ta' Indipendenza għar-Repubblika tal-Montenegro u jekk dan il-pajjiż jirbaħ, jikseb l-indipendenza u joħroġ. mill-Konfederazzjoni b’effett immedjat u r-Rikonoxximent tas-Serbja lill-Montenegro bħala Indipendenti, dan ġara biss meta sar ir-Referemdum u l-Montenegro sar Indipendenti bħala Repubblika Indipendenti u bir-rikonoxximent tas-Serbja kif mistenni.

Fi kwalunkwe każ li l-indipendenza ma tiġix approvata b’referendum, jingħata perjodu ta’ 3 snin oħra filwaqt li l-Konfederazzjoni tapplika l-istatus quo (jibqa’ l-istess).

Referendum dwar l-indipendenza sar fil-Montenegro fil-21 ta' Mejju 2006. Ġie approvat minn 55.5% tal-votanti, u qabeż bi ftit il-limitu ta' 55%. Fit-23 ta’ Mejju, ir-riżultati preliminari tar-referendum ta’ warajh mill-inqas membri permanenti kollha tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti, li jissuġġerixxu l-aċċess għad-dritt li l-Montenegro kellu jsir formalment indipendenti. Fil-31 ta’ Mejju, il-kummissjoni tar-referendum ikkonfermat investimentment ir-riżultati tar-referendum, u vverifikat li 55.5% tal-soċjetà tal-vot Montenegrin ivvutat għall-indipendenza. ħarġet li l-votanti laħqu r-kontroll kontroversjali ta' awtorizzazzjoni minima ta' 55%, ir-referendum ġie inkorporat f' dikjarazzjoni ta' indipendenza waqt għadd parlamentari speċjali fil-31 ta' Mejju. L-Assemblea tar-Repubblika tal-Montenegro Dikjarazzjoni formali ta' Indipendenza nhar is-Sibt, 3 ta' Ġunju.

Ir-Repubblika tal-Montenegro ssir totalment indipendenti minn Belgrad fit-3 ta' Ġunju 2006 u r-Repubblika tas-Serbja ssir indipendenti billi tikkonkludi l-Konfederazzjoni b'mod paċifiku fil-5 ta' Ġunju 2006 li tistabbilixxi ż-żewġ Repubbliki Indipendenti attwali.

Bi ħanut għat-tħabbira, il-gvern Serb id-denominazzjoni tal-lingwa bħala s-jekkur legali u politiku tas-Serbja u l-Montenegro, u li l-gvern u l-parlament Serbi dal-bidu kostituzzjoni ġdida. L-Stati Uniti, iċ-Ċina, ir-Russja u l-aspett tal-Unjoni Ewropea esprimew l-intenzjoni tagħhom li jirrispettaw ir-riżultati tar-referendum.

Ir-Repubblika Federali tal-Jugoslavja oriġinat mill-waqgħa tar-reġim komunista ta’ (ir-Repubblika Federali tal-Poplu tal-Jugoslavja/Repubblika Federali Soċjalista tal-Jugoslavja) wara l-kollass u s-seċessjoni imminenti tagħha u l-indipendenza sussegwenti bħala pajjiżi indipendenti permezz ta' referenda tal-Maġġoranza tar-Repubbliki Soċjalisti (Awtonomi fl-istil tal-Unjoni Sovjetika) ta' dak l-istat Federali (is-Slovenja, il-Kroazja, il-Bożnija u Ħerżegovina, u l-Maċedonja) biss jibqgħu l-aktar Repubblika importanti fejn jinsab Belgard, li hija r-Repubblika tas-Serbja u r-Repubblika tal-Montenegro li rrifjutaw l-indipendenza fir-Referemdum tal-1 ta’ Marzu 1992 u baqgħu fil-Federazzjoni li diġà kellha 2 Repubbliki, aktar tard kienet Huma jirriformaw il-politiki tinbidel minn dittatorjat komunista u ekonomija soċjalista/komunista ċentralista għal sistema demokratika dittatorjali de jure u de facto u ekonomija, għalkemm inizjalment ċentralizzata, li kienet tibda tinbidel biss fis-sena 2000.

Kien hemm elezzjonijiet lokali u parlamentari fiż-żewġ Repubbliki tal-Federazzjoni fis-sena 1996, għalkemm il-gvern irrifjuta b'mod ċar li jirrikonoxxi r-riżultati, reġa' mar lura u għarafhom minħabba pressjoni mis-soċjetà ċivili.

Ir-Repubblika Federali Jugoslava ġiet ikkritikata ħafna talli intervjeniet fil-kunflitti kollha mar-repubbliki li qabel kienu Jugoslavi li issa huma indipendenti, li wassal biex kemm in-NATO kif ukoll in-Nazzjonijiet Uniti jpoġġu sanzjonijiet li kienu se jitħassru wara l-kolp ta' stat ta' Slobodan Milošević u l-Elezzjonijiet (fejn Vojislav Koštunica minn ħadu sehem il-partit tal-Oppożizzjoni Demokratika Serba, Slobodan Milošević mill-partit Soċjalista Serb u Tomislav Nikolić mill-partit Radikali Serb u Vojislav Koštunica kien jispiċċa jirbaħ).

Ir-Repubblika Federali Jugoslava użat l-Armata tagħha stess l-Armata Federali Jugoslava u milizzji appoġġjati finanzjarjament, ekonomikament, armi u diplomatikament separati minn dik li kienet l-Armata Popolari Jugoslava, biex tippromwovi l-interessi tagħha fil-Pajjiżi li għadhom kif ġew indipendenti (Is-Slovenja, il-Maċedonja ta' Fuq, il-Kroazja u l-Bożnija u Ħerżegovina) , fejn ta’ min jinnota l- (Gwerra tal-Bosnija mis-6 ta' April, 1991 sal-14 ta' Diċembru, 1995) fejn intervjena u appoġġa lir-Repubblika seċessjonista ta' Srpska tal-Bosnja u fi tmiem il-Gwerra ġew iffirmati l-ftehimiet ta’ Dayton bejn l-1 u l-21. Novembru 1995 li ppermettiet lill-Gvern leġittimu tal-Bożnja u Ħerzegovina, ir-Repubblika seċessjonista tal-Bożnja Ħerzeg u r-Republika Srpska tal-Bosnja biex jingħaqdu f'Federazzjoni li ġiet implimentata mill-1996-1997. il-Gwerer Bosnijaċi rriżultaw f'aktar minn 100,000 mewta ċivili u fejn kien hemm diversi assedji ta' Dunobrik u Sravejo fejn saru diversi delitti tal-gwerra bħal massakri u bumbardamenti. Intervjena u appoġġja wkoll lir-Repubblika Serba ta' Krajina (matul il-Gwerra Kroata mill-31 ta' Marzu, 1991-7 ta' Awwissu, 1995) u għalkemm kważi twaqqfet mill-Gvern u l-Forzi Armati tal-Kroazja u n-NATO u n-Nazzjonijiet Uniti fl-1995 il-bqija ta’ it-territorju li kien jikkontrolla kien ċedut lill-Gvern tas-Serbja b'mod paċifiku permezz tal-medjazzjoni tan-NATO u n-Nazzjonijiet Uniti u r-ritorn tal-Komunità Internazzjonali. Wasal iż-żmien li nsemmu l-Gwerra żgħira tas-Slovenja jew il-Gwerra ta' 10 Díaz mis-27 ta' Ġunju sas-6 ta' Lulju, 1991, li kienet konfrontazzjoni diretta bejn il-Jugoslavja u s-Slovenja li kienet għadha kemm tkun indipendenti, li fl-aħħar mill-aħħar kienet se tirbaħha u ssir totalment indipendenti u tkeċċi lill- Forzi Armati Jugoslavi (Il-Forzi Jugoslavi parteċipanti kellhom 22,300 suldat li minnhom sofrew 44 mejta, 146 midruba u 4,693 priġunier (skond kalkoli Sloveni) u l-Forza ta' Difiża Territorjali Slovena li għadha kif inħolqot b'35,200 suldat u 10,000 pulizija u li minnhom sofrew u sofrew 1182m. midruba.

Peress li fir-Repubblika Federali Soċjalista tal-Yugoslavia kien hemm diversi protesti għall-waqfien tal-awtonomija tal-Gvern fil-Kosovo digriet fl-1989, dan wassal għall-Gwerra mdemmija tal-Kosovo.

Huwa sar ukoll involut fi gwerra fit-territorju tiegħu stess (Gwerra tal-Kosovo 28 ta' Frar, 1998-10 ta' Ġunju, 1999) peress li minħabba r-repressjoni tal-Gvern tar-Repubblika tas-Serbja lill-Albaniżi tal-Provinċja tal-Kosovo u Methojia li l-awtonomija tiegħu kien reċentement revokat wassal biex Milizja tal-Armata tal-Ħelsien tal-Kosovo (UCK) iffinanzjata u appoġġjata mill-Albaniżi ħadet il-kontroll tal-provinċja u fl-aħħar mill-aħħar dan wassal biex in-Nazzjonijiet Uniti ħadu kontroll fuq il-provinċja bi (KFOR) li huma l-Forzi tas-Sigurtà u tal-Operazzjonijiet ta' in-Nazzjonijiet Uniti fil-Kosovo u n-NATO u l-Armata għal-Liberazzjoni tal-Kosovo (UCK) għad-dritt li jistabbilixxu Gvern Ċivili u Indipendenti de facto permezz tal-Ftehim ta' Kumanovo ta’ non-attakki ffirmat f’Kumanovo fil-Maċedonja fid-9 ta' Ġunju 1999 u f' seħħ mill-10 ta' Ġunju, 1999 u ġie ffirmat mill-KFOR u l-Gvern Ċentrali Jugoslav li kien dittatorjat; Fl-17 ta' Frar, 2008 il-Kosovo fl-aħħar iddikjara l-indipendenza tiegħu bħala r-Repubblika tal-Kosovo skont in-Nazzjonijiet Uniti. din il-gwerra qanqlet attakki u bumbardamenti tas-sistemi militari tan-NATO.Jugoslavja min-NATO.

Minħabba s-suċċess politiku u militari fil-Kosovo, il-gvern Albaniż u l-milizji Albaniżi fil-Kosovo ppruvaw jieħdu Preševo ​​​​Valley iżda fallew. Dan kien tentattiv biex tirreplika l-Vitorja fil-Gwerra tal-Kosovo.

ukoll ir-Repubblika Federali Jugoslava pparteċipat fil- (Gwerra tan-Nofsinhar tas-Serbja magħrufa wkoll bħala l-Gwerra tal-Wied Preševo ​​​​li damet mill-1999 sal-2001) peress li l-fruntiera mal-Kosovo fit-territorju Jugoslav tar-Repubblika tas-Serbja f'dan il-kunflitt ġiet iffaċċjata bejn il-Federali Jugoslava Pulizija u l-Armata ta’ Ħelsien tal-Milizja Albaniża ta’ Preševo, Medveđa u Bujanovac (Ushtria Çlirimtare mail Preshevës, Medvegjës dhe Bujanocit, UCPMB) il-Kunflitt intemm bir-Rebħa tal-Pulizija Federali Jugoslava u l-milizji Albaniżi li kien fadal ġew diżarmati u rtirati fil-Kosovo2201. Ftehim Koncuj. Wara t-tmiem tal-gwerra tal-Kosovo tal-1999 kien hemm żona ta 'tliet mili imsejħa "Żona ta' Sigurtà fuq l-Art" (GSZ) ġiet stabbilita bejn il-Kosovo (irregolat min-Nazzjonijiet Uniti) u l-intern tal-Jugoslavja (issa s-Serbja). L-unitajiet tal-armata Jugoslava ma kellhom l-ebda aċċess għaż-żona, biss pulizija armati ħafif. Iż-żona ta' esklużjoni kienet tinkludi b'mod predominanti l-villaġġ Albaniż ta' Dobrosin, iżda mhux Presevo. Fl-2001, bħala kontinwazzjoni tal-kriżi tal-Kosovo, inqalgħu ġlied bejn il-forzi tas-sigurtà Jugoslavi u l-gwerilli Albaniżi marbuta mal-Armata tal-Ħelsien tal-Kosovo (KLA). L-għan tal-moviment kien li jieħu l-kontroll sħiħ ta' Presevo u Bujanovac (u Medveđa barra mill-wied iżda fl-istess kampanja) u jiddominahom sakemm l-artijiet maġenb, il-Kosovo u l-Maċedonja tal-Punent, kienu wkoll taħt il-kontroll Albaniż. Dan kellu jippermetti l-ftuħ gradwali tal-fruntieri, li jċaħħad dan l-isforz mill-attenzjoni tal-midja internazzjonali. Min-naħa Jugoslava kien hemm forza ta' 2,000 Pulizija Armata (2001) u inqas, 18-il uffiċjal tal-pulizija maqtula, 6 suldati maqtula, 15-il persuna ċivili maqtula, 37 ċivili midruba, 2 osservaturi tan-NU midruba, 15-20,000 spostati mill-lad tal-UCPMB kien hemm feurza ta' 700-6,000 persuna armata bejn wieħed u ieħor (2001) b'vittmi u eprdids ta' 27 mejta, 550 priġunier.

Nhar l-Erbgħa, 12 ta' Marzu, 2003, il-Prim Ministru tar-Repubblika tas-Serbja Zoran Đinđić inqatel f’Belgardo ħdejn il-Bini tal-Istitut tal-Fotogrammetrija wara l-Bini tal-Gvern tar-Repubblika tas-Serbja u r-Repubblika Federali tal-Jugoslavja, Đinđić ħarab qabel ta' attentat ta' qtil fi Frar 2003, li fih trakk misjuq minn Dejan Milenković (magħruf ukoll bħala Bagzi), membru tal-Klann Zemun, grupp tal-kriminalità organizzata, ipprova jmexxi l-karozza tal-prim ministru barra mit-triq f'Novi Beograd. Đinđić ħarab minn injury grazzi għat-tim tas-sigurtà tiegħu. Milenković ġie arrestat, iżda ħeles wara ftit jiem biss taħt ċirkostanzi mhux ċari.

Đinđić kien għamel ħafna għedewwa fil-livell nazzjonali tul il-karriera politika tiegħu prinċipalment minħabba l-konsiderazzjoni tiegħu bħala favur il-Punent u l-politiki iebsa tiegħu dwar il-kriminalità organizzata. Đinđić estradit lil Slobodan Milošević lejn l-ICTY fl-2001.

Il-qtil kien organizzat u ppjanat minn Dušan Spasojević u Milorad Ulemek, magħrufa wkoll bħala Legija. Ulemek kien eks kmandant tal-Unità tal-Operazzjonijiet Speċjali (JSO), li twaqqfet mis-servizz sigriet (SDB) ta' Slobodan Milošević matul id-disgħinijiet u ntużat matul il-gvern ta’ Milošević għal operazzjonijiet speċjali fil-Kroazja, il-Bożnja u Ħerzegovina u l-Kosovo, kif ukoll għall-eliminazzjoni tal-avversarji politiċi ta’ Milošević.

Kien Ulemek li ordna lil Zvezdan Jovanović biex iwettaq l-assassinju. Ulemek kien konness mal-Klann Zemun qawwi tal-mafja Serba.

Il-qattiel, Zvezdan Jovanović, twieled fl-1965 f'qrib il-belt ta' Peć, il-Jugoslavja. Jovanović kien Logutenent Kurunell fil-JSO. Jovanović iddikjara li qatel lil Đinđić sabiex jerġa' jġib gvern favur Milošević.

Il-Gwerra tal-Maċedonja (mit-22 ta' Jannar sat-12 ta' Novembru, 2001) kienet kunflitt armat li żviluppa minn Jannar sa Novembru 2001 meta membri tal-milizzji Albaniżi tal-Kosovo tal-Armata ta' Ħelsien tal-Kosovo (UCK) bdew jattakkaw deliberatament it-territorju tat-Tramuntana tar-Repubblika bħalissa magħruf bħala Il-Maċedonja ta' Fuq li rriżulta f'kunflitt mal-Forzi Armati tal-Maċedonja li kienu appoġġjati mill-Armata Federali Jugoslava u l-Gvern Jugoslav u wkoll mill-Forzi Armati Ukrajni u l-Gvern Ukren, ukoll minn The British Royal Forces u l-Gvern Brittaniku.. Fl-aħħar, il-belliġeranti laħqu waqfien mill-ġlied permezz ta' skambji u konċessjonijiet fit-Trattat ta' Ohrid/Ohrid Agreement/Acuerdo de Ohrid (Охридски рамковен договор/Ohridski ramkoven dogovor/Marrëveshja e Ohrit) fit-13 ta' Awwisu 2001. It-trattat ġie ffirmat kemm mill-Gvern tal-Maċedonja kif ukoll minn rappreżentant tal-Albaniżi tal-Maċedonja, fil-ftehim tqiegħed Albaniż bħala uffiċjal konġunt lingwa bil-Maċedonjan u ingħataw aktar drittijiet lill-minoranzi etniċi d-devoluzzjoni tal-gvern u r-riforma tad-drittijiet politiċi u kulturali tal-minoranzi l-Acuwerdo ta lill-Albaniżi tal-Maċedonja l-15-il Drittijiet Bażiċi li l-Maċedonjani għandhom dan wassal għal bidliet multipli fil-Kostituzzjoni tal-Maċedonja. il-Maċedonja; In-negozjatur ewlieni, f'isem l-Unjoni Ewropea, kien François Léotard. James W. Pardew irrappreżenta lill-Stati Uniti.

filwaqt li l-forzi tal-UCK fil-Maċedonja jkunu diżarmati u volontarjament iċedu l-armi tagħhom, għalkemm kien hemm kunflitti armati etniċi minuri ta’ intensità baxxa wara l-iffirmar tat-trattat bħal fl-2014 u l-2017.

Fil-Gwerra tal-Maċedonja, il-Gvern Federali Jugoslav ipparteċipa b'truppi, armi u intelligence, għalliema u għajnuna ekonomika minħabba s-seċessjoni reċenti tal-Kosovo mill-istess truppi tal-Armata tal-Ħelsien tal-Kosovo li dak iż-żmien kienet qed tattakka lill-Maċedonja. .

L-Armata tal-Ħelsien tal-Kosovo (UCK) kellha saħħa fil-Maċedonja ta' 2,000-5,000 suldat (fil-bidu) 7,000-8,000 suldat (fl-aħħar) u sofriet 64 mewt skont il-Gvern u l-Forzi tas-Sigurtà tal-Maċedonja u 11-il mewt skont il- L-UCK stess, filwaqt li l-Forzi tas-Sigurtà tal-Maċedonja kellhom 15,000 suldat flimkien mal-appoġġ ta' 3,500 suldat Brittaniku u xi suldati Jugoslavi, dawn il-forzi sofrew diżgrazzja ta’ 63 mejta skont il-Gvern tal-Maċedonja, 88 mejta skont l-UCK, u suldat 1. Mejjet Ingliżi , 2 konsulenti tal-Unjoni Ewropea mejta u 70 Ċivili Maċedonjan mejta.

Data[immodifika | immodifika s-sors]

  • Stat: Rump Stat ta' SFR Jugoslavja
  • Kapital (u l-akbar belt): Belgrad
  • Lingwa uffiċjali: Serb
  • Lingwi rikonoxxuti: Albaniż u Ungeriż
  • Gvern:

• Repubblika kostituzzjonali federali parlamentari (1992-2003) taħt dittatorjat awtoritarju (1992-2000) • Repubblika kostituzzjonali Konfederata bi presidenza eżekuttiva (2003-2006)

  • Kap tal-istat:

• (1992–1993) Dobrica Ćosić • (1993–1997) Zoran Lilic • (1997–2000) Slobodan Milošević • (2000–2003) Vojislav Koštunica • (2003–2006) Svetozar Marovic

  • Kap tal-Gvern:

• (1992–1993) Milan Panic • (1993–1998) Radoje Kontic • (1998–2000) Momir Bulatović • (2000–2001) Zoran Žižić • (2001–2003) Dragiša Pešić • (2003–2006) Svetozar Marovic

  • Leġiżlatura:

• Parlament tas-Serbja u Montenegro (2003-2006) (Скупштина Србије и Црне Горе, Skupština Srbije i Crne Gore) • Assemblea Federali tal-Jugoslavja (1992-2003) (Савезна скупштина Југославије, Savezna skupština Jugoslavije)

  • Era storika: Gwerer Jugoslavi u t-tifrik tal-Jugoslavja (1992-1999)

• Kostituzzjoni adottata fis-27 ta’ April, 1992 • Sanzjonijiet 1992-1995 • Gwerra tal-Kosovo 1998–1999 • Rivoluzzjoni Bulldozer 5 ta' Ottubru, 2000 • Ammess fin-Nazzjonijiet Uniti fl-1 ta' Novembru, 2000 • Unjoni Statali 4 ta' Frar, 2003 • Indipendenza tal-Montenegro 3 ta' Ġunju 2006 • Indipendenza tas-Serbja 5 ta' Ġunju 2006

  • Demonimu:

• Jugoslav (sal-2003) • Serb u Montenegro (mill-2003)

  • Żona koperta: 102,173 km 2 (39,449 sq mi)
  • Popolazzjoni (2006): 10,832,545
  • PIB (PPA):
  • Total:$ 11.6 mil millones USD
  • Per cápita: $2,650 USD
  • IDH: 0,725 għoli (pożizzjoni 87)
  • Badge:
  • Repubblika tas-Serbja:

• Dinar Jugoslav (1992-2003) • Dinar Serb (2003-2006)

  • Repubblika tal-Montenegro:

• Dinar Jugoslav (1992-1999) • Marka Ġermaniża (1999-2002) • Ewro (2002-2006)

  • Żona tal-ħin: UTC +1 (CET)

• Sajf (iskeda tas-sajf) UTC +2 (CEST)

  • Naħa tas-sewqan: Dritt
  • Kodiċi tas-sejħa: +381
  • Dominju tal-Ogħla Livell tal-Internet: .Yu