Gwatemala

Minn Wikipedija, l-enċiklopedija l-ħielsa
Aqbeż lejn: navigazzjoni, fittex
Repubblika tal-Gwatemala
República de Guatemala
República de Guatemala – Bandiera República de Guatemala – Emblema
Mottu: "Libre Crezca Fecundo"[1]
"El País de la Eterna Primavera"
"The Land of the Eternal Spring"[2]
"Il-Gżira tar-Rebbiegħa Dejjiema"
Innu nazzjonali: Himno Nacional de Guatemala
Innu Nazzjonali tal-Gwatemala
GTM orthographic.svg
Belt kapitali
(u l-ikbar belt)
Belt tal-Gwatemala
14°38′N 90°30′W / 14.633°N 90.5°W / 14.633; -90.5
Lingwi uffiċjali Spanjol
Gvern Unitarju presidenzjali kostituzzjonali repubblika
 -  President Otto Pérez Molina
 -  Viċi President Roxana Baldetti
Indipendenza minn Spanja
 -  Iddikjarat 15 ta Settembru, 1981 
 -  Iddikjarata mill-
Ewwel Imperu Messikan
1 ta' Lulju 1823 
 -  Kostituzzjoni kurrenti 31 ta' Mejju 1985 
Erja
 -  Total 108,889 km2 (107)
42,042 mil kwadru 
 -  Ilma (%) 0.4
Popolazzjoni
 -  stima tal-Lulju 2011 13,824,463 (69)
 -  ċensiment tal-Lulju 2007 12,728,111 
 -  Densità 129/km2 (85)
348.6/mili kwadri
PGD (PSX) stima tal-2012
 -  Total $74.709 biljun[3] 
 -  Per capita $5,069[3] 
PGD (nominali) stima tal-2011
 -  Total $46.897 biljun[3] 
 -  Per capita $3,182[3] 
IŻU (2011) Steady 0.574[4] (medju) (131)
Valuta Quetzal tal-Gwatemala (GTQ)
Żona tal-ħin CST (UTC-6)
TLD tal-internet .gt
Kodiċi telefoniku +502

Il-Gwatemala uffiċjalment ir-Repubblika tal-Gwatemala hi nazzjon fl-Amerika Ċentrali. Għanda fruntiera mal-Messiku lejn it-tramuntana u l-punent, l-Oċean Paċifiku lejn il-Lbiċ, il-Beliże fil-grigal, il-Karibew lejn il-lvant, u l-Ħonduras u l-El Salvador għall-Lbiċ. L-erja tal-pajjiż hija 108,890 km2 (42,043 mi2) b'popolazzjoni stmata ta' 13,276,517.

Id-demokrazija rappreżentattiva, li l-kapital tagħha huwa Nueva Guatemala de la Asunción, magħrufa wkoll bħala l-Belt tal-Gwatemala. L-eks ċivilizzazzjoni tal-Maja kienet iċ-ċivilizzazzjoni Mesoamerikana, li kompliet matul il-perijodu Post-Klassiku sal-wasla tal-Ispanjoli. Huma kienu għexu fil-Gwatemala, Ħonduras, Beliże, parti tan-nofsinhar mill-Messiku u fil-lvant tal-El Salvador.

L-abbundanza tal-Gwatemala ta' bijoloġikament sinifikanti u ekosistemi uniċi kkontribwixxew id-denominazzjoni tal-Mesoamerika bħala hotspot ta' bijodiversità.[5]

Il-Gwatemala saret indipendenti minn Spanja fl-1821. Wara l-indipendenza kienet eskluża permezz ta' serje ta' dittaturi, megħjuna mill-gvern tal-Kumpanija Unità tal-Frott u tal-Istati Uniti. Mill-1960 sal-1996, il-Gwatemala għaddiet minn gwerra ċivili bejn il-gvern u r-ribelli xellugin. Wara l-gwerra, Guatemala ra kemm it-tkabbir ekonomiku u l-elezzjonijiet demokratiċi jagħmlu suċċess. Fl-elezzjoni l-aktar riċenti, miżmuma fl-2011, Otto Pérez Molina tal-Partit Patrijottiku rebaħ il-presidenza.

Referenzi[editja]