Aqbeż għall-kontentut

Lev Semenovič Pontrjagin

Minn Wikipedija, l-enċiklopedija l-ħielsa
Lev Semenovič Pontrjagin
Ħajja
Isem propju Лев Семёнович Понтрягин
Twelid Moska, 3 Settembru 1908, 1908
Nazzjonalità Unjoni Sovjetika
Imperu Russu
Mewt Moska, 3 Mejju 1988
Post tad-dfin Ċimiterju ta’ Novodevichy
Edukazzjoni
Alma mater Università Statali ta’ Moska
(1925 - 1929)
Livell tal-edukazzjoni Dottorat tax-Xjenzi fil-Fiżika u fil-Matematika
Direttur tat-teżi Pavel Aleksandrov (en) Translate
Studenti dottorali Vladimir Boltyansky (en) Translate
Mikhail Postnikov (en) Translate
Revaz Gamkrelidze (en) Translate
Dmitri Anosov (en) Translate
Mikhail Zelikin (en) Translate
Anatoly Butkovsky (en) Translate
Arcadi Xikrii
Evgeny Mishenko (en) Translate
Vladimir Abramovich Rokhlin (en) Translate
Lingwi Russu
Okkupazzjoni
Okkupazzjoni matematiku
Impjegaturi Università Statali ta’ Moska  (1929 -  1934)
Istitut tal-Matematika ta' Steklov  (1934 -  1988)
Xogħlijiet importanti klassi ta' Pontrjagin
superfiċe ta' Pontrjagin
duwalità ta' Pontrjagin
prinċipju massimu ta' Pontrjagin
numru ta' Pontrjagin
operazzjoni tal-koomoloġija ta' Pontrjagin
prodott ta' Pontrjagin
kriterju ta' Andronov-Pontrjagin
Premjijiet
Sħubija Akkademja tax-Xjenzi tal-URSS

Lev Semenovich Pontryagin (bir-Russu: Лев Семёнович Понтрягин, spellut ukoll Pontriagin jew Pontrjagin; twieled fit-3 ta' Settembru 1908 – miet fit-3 ta' Mejju 1988) kien matematiku Sovjetiku. Huwa twieled f'Moska u tilef id-dawl ta' għajnejh għalkollox minħabba operazzjoni kirurġika f'għajnejh li ma rnexxietx wara splużjoni ta' fuklar meta kellu 14-il sena. Minkejja li kien għama, xorta waħda rnexxielu jsir wieħed mill-ikbar matematiċi tas-seklu 20, parzjalment bl-għajnuna ta' ommu Tatyana Andreevna li kienet taqralu kotba u dokumenti tal-matematika (b'mod notevoli dawk ta' Heinz Hopf, J. H. C. Whitehead, u Hassler Whitney). Huwa għamel skoperti ewlenin f'għadd ta' oqsma tal-matematika, fosthom il-kontroll ottimali, it-topoloġija alġebrajka u t-topoloġija differenzjali.

Xogħol[immodifika | immodifika s-sors]

Pontryagin ħadem fuq it-teorija tad-duwalità għall-omoloġija meta kien għadu student. Huwa stabbilixxa l-pedamenti għat-teorija astratta tat-trasformazzjoni ta' Fourier, li issa tissejjaħ id-duwalità ta' Pontryagin. Flimkien ma' René Thom, jitqies bħala wieħed mill-kofundaturi tat-teorija tal-kobordiżmu kif ukoll wieħed mill-koskoprituri tal-idea ċentrali ta' din it-teorija, li stabbiliet li l-kobordiżmu u l-omotopija stabbli huma ekwivalenti.[1] Dan wassal għall-introduzzjoni għall-ħabta tal-1940 ta' ċerti klassijiet karatteristiċi, issa msejħa klassijiet ta' Pontryagin, iddisinjati biex jisparixxu fuq manifold li jkun konfini. Fl-1942 huwa introduċa l-operazzjonijiet tal-koomoloġija li issa jissejħu kwadri ta' Pontryagin. Barra minn hekk, fit-teorija tal-operaturi hemm ċirkostanzi speċifiċi ta' spazji ta' Krein imsejħa spazji ta' Pontryagin.

Iktar 'il quddiem fil-karriera tiegħu huwa ħadem fuq it-teorija tal-kontroll ottimali. Il-prinċipju massimu tiegħu huwa fundamentali għat-teorija moderna tal-ottimizzazzjoni. Huwa introduċa wkoll l-idea ta' prinċipju ta' bang-bang, sabiex jiddeskrivi sitwazzjonijiet fejn il-kontroll applikat f'kull mument ikun l-"ikkwartjar" pożittiv massimu jew inkella l-"ikkwartjar" negattiv massimu.

Pontryagin awtorizza diversi monografi influwenti kif ukoll kotba akkademiċi popolari dwar il-matematika.

Fost l-istudenti ta' Pontryagin insibu lil Dmitri Anosov, Vladimir Boltyansky, Revaz Gamkrelidze, Evgeni Mishchenko, Mikhail Postnikov, Vladimir Rokhlin u Mikhail Zelikin.

Kontroversja u allegazzjonijiet ta' anti-Semitiżmu[immodifika | immodifika s-sors]

Potryagin

Pontryagin ġie akkużat ta' anti-Semitiżmu f'diversi okkażjonijiet. Pereżempju, huwa attakka lil Nathan Jacobson li skontu kien "xjenzat medjokri" li jirrappreżenta l-"moviment tal-Ġudaiżmu", meta t-tnejn kienu Viċi Presidenti tal-Unjoni Matematika Internazzjonali.[2][3] Huwa rrifjuta l-akkużi ta' anti-Semitiżmu f'artiklu ppubblikat f'Science fl-1979.[4] Meta matematiku Lhudi Sovjetiku prominenti, Grigory Margulis, intgħażel mill-Unjoni Matematika Internazzjonali biex jingħata l-Medalja tal-Qasam fl-1978, Pontryagin, li kien membru tal-Kumitat Eżekuttiv dak iż-żmien, oġġezzjona b'mod sod. Għalkemm l-Unjoni Matematika Internazzjonali żammet mad-deċiżjoni tagħha li tagħti l-medalja lil Margulis, Margulis ġie mċaħħad viża Sovjetika ta' ħruġ mill-awtoritajiet Sovjetiċi u ma setax jattendi l-premjazzjoni. Pontryagin ipparteċipa wkoll f'xi kampanji politiċi famużi fl-Unjoni Sovjetika, b'mod partikolari rigward il-kwistjoni ta' Luzin.[5]

Pubblikazzjonijiet[immodifika | immodifika s-sors]

  • Pontrjagin, L. (1939), Topological Groups, Princeton Mathematical Series, vol. 2, Princeton: Princeton University Press, MR 0000265 (traduzzjoni ta' Emma Lehmer).
  • 1952 - Foundations of Combinatorial Topology (traduzzjoni mill-edizzjoni Russa oriġinali tal-1947), 2015, Dover, stampat mill-ġdid.
  • 1962 - Ordinary Differential Equations (traduzzjoni mir-Russu ta' Leonas Kacinskas u Walter B. Counts).
  • Pontryagin, L. S. (15 ta' Mejju 2014). Ordinary Differential Equations: Adiwes International Series in Mathematics. ISBN 9781483156491.
  • 1962 - flimkien ma' Vladimir Boltyansky, Revaz Gamkrelidze u Evgenii Mishchenko: The Mathematical Theory of Optimal Processes.

Referenzi[immodifika | immodifika s-sors]

  1. ^ Mackenzie, Dana (2010), What's Happening in the Mathematical Sciences, Volum 8, American Mathematical Society, p. 126, ISBN 9780821849996.
  2. ^ "Nathan Jacobson - Biography". Maths History (bl-Ingliż). Miġbur 2022-09-03.
  3. ^ "Л.С.Понтрягин. Жизнеописание". ega-math.narod.ru. Miġbur 2022-09-03.
  4. ^ Pontryagin, LS (September 14, 1979). "Soviet Anti-Semitism: Reply by Pontryagin". Science. 205 (4411): 1083–1084.
  5. ^ Olli Lehto. Mathematics without borders: a history of the International Mathematical Union. Springer-Verlag, 1998. ISBN 0-387-98358-9; pp. 205-206.