Elezzjonijiet fil-Latvja

Minn Wikipedija, l-enċiklopedija l-ħielsa
Jump to navigation Jump to search

Il-Latvja tagħżel leġiżlatura fuq livell nazzjonali. Is-Saeima fih 100 membru, li jiġu eletti għal mandat ta’ 4 snin b’rappreżentazzjoni proporzjonali b’limitu ta’ 5%. Il-metodu Sainte-Lague mhux modifikat jintuża biex jalloka s-siġġijiet. L-elezzjonijiet parlamentari jsiru fl-ewwel Sibt ta’ Ottubru. Lokalment, il-Latvja tagħżel kunsilli muniċipali, li jikkonsistu minn 7 sa 60 membru, skont id-daqs tal-muniċipalità, kif ukoll permezz ta’ rappreżentanza proporzjonali għal mandat ta’ erba’ snin.

Il-Latvja għandha sistema parlamentari b’diversi partiti, fejn l-ebda partit wieħed ma jkollu ċ-ċans li jikseb il-poter waħdu, u l-partiti għandhom jaħdmu ma’ xulxin biex jiffurmaw gvernijiet ta’ koalizzjoni.

Elezzjoni parlamentari tal-2018[immodifika | immodifika s-sors]

Grafika tal-elezzjonijiet parlamentari Latvjani mill-1993

Elezzjoni Parlamentari saret fis-6 ta 'Ottubru 2018.

Partit Voti % Siġġijiet +/–
Harmony 167.117 19.80 23 –1
Who owns the state? 120,264 14.25 16 Ġdid
New Consevative Party 114.694 13.59 16 +16
Development/For! 101.685 12.04 13 +13
bgcolor="Mudell:National Alliance (Latvia)/meta/color" | National Alliance 92.963 11.01 13 –4
bgcolor="Mudell:Union of Greens and Farmers/meta/color" | Union of Greens and Farmers 83.675 9.91 11 –10
bgcolor="Mudell:Unity (Latvia)/meta/color" | New Unity 56,542 6.69 8 –15
Latvian Association of Regions 35,018 4.14 0 –8
Latvian Russian Union 27,014 3.20 0 0
The Progressives 22,078 2.61 0 Ġdid
For Latvia from the Heart 7,114 0.84 0 –7
Latvian Nationalists 4,245 0.50 0 Ġdid
For an Alternative 2,900 0.34 0 Ġdid
SKG Union (LSDSP - kds-GKL) 1,735 0,20 0 Ġdid
Eurosceptic Action Party 1,059 0.12 0 Ġdid
Latvian Centrist Party 897 0.10 0 Ġdid
Voti invalidi / vojta 5,925 - - -
Total 844,925 100 100 0
Votanti rreġistrati / għadd ta' votanti 1,548,100 54.58 - -
Sors: CVK

Referenda[immodifika | immodifika s-sors]

Il-Kostituzzjoni tal-Latvja tippreskrivi referendum għal ħames raġunijiet: [1]

  • għas-sejħa lura tal-Parlament (Artikolu 14)
  • għas-sħubija fl-Unjoni Ewropea (Artikolu 68)
  • taċċetta bidliet sostanzjali fit-termini rigward is-sħubija fl-Unjoni Ewropea (jekk mitluba minn 50% tal-Parlament) (Artikolu 68)
  • taċċetta leġislazzjoni sospiża mill-President (Artikolu 72)
  • temenda l-Kostituzzjoni jew tadotta ligi (Artikolu 78)

Wieħed minn għaxra tal-votanti rreġistrati għandhom id-dritt li jibdew referendum nazzjonali fir-rigward ta’ sejħa lura tal-Parlament. L-għadd ta’ votanti meħtieġa huwa żewġ terzi tan-numru tal-votanti li pparteċipaw fl-aħħar elezzjonijiet għall-Parlament. Il-Kostituzzjoni timponi diversi restrizzjonijiet fuq meta jista’ jsir ir-referendum ta’ sejħa lura. Ma jistax isir:

  • sena wara l-elezzjonijiet parlamentari
  • sena qabel l-elezzjonijiet parlamentari
  • sitt xhur qabel l-elezzjonijiet presidenzjali
  • sitt xhur wara l-aħħar referendum revikatorju.

Kien hemm referendum wieħed bħal dan - referendum ta’ xoljiment parlamentari tal-2011 .

Bidliet sostanzjali fit-termini rigward is-sħubija tal-Latvja fl-Unjoni Ewropea għandhom jiġu deċiżi permezz ta' referendum nazzjonali jekk tali referendum huwa mitlub minn tal-anqas minn nofs il-membri tal-Parlament.

F’ċerti każijiet il-President jew terz tal-membri tal-Parlament għandhom id-dritt li jissospendu l-proklamazzjoni ta’ liġi għal perjodu ta’ xahrejn. Referendum isir fuq dik il-liġi jekk f’dak il-perjodu ta’ xahrejn wieħed minn kull għaxra tal-elettorat jitlob għal referendum, ħlief jekk il-Parlament jerġa’ jadotta l-liġi bi tliet tlett kwarti ta’ maġġoranza kwalifikata. L-għadd ta’ votanti meħtieġa hija 50% tan-numru tal-votanti li pparteċipaw fl-aħħar elezzjonijiet għall-Parlament. Jekk ma jintalab l-ebda referendum fil-perjodu ta’ xahrejn allura l-liġi tidħol fis-seħħ. Referendum bħal dan sar fi tliet okkażjonijiet: fl-1998, fl-1999 u fl-2007.

Il-Kostituzzjoni tillimita kwistjonijiet li jistgħu jiġu sottomessi għal referendum. Hija tipprojbixxi kwistjonijiet bħal baġits, taxxi, lieva militari, dikjarazzjonijiet tal-gwerra, trattati ta' paċi, ftehim ma' nazzjonijiet oħra, eċċ.

Wieħed ninn għaxra tal-elettorat jista' jitlob emenda tal-Kostituzzjoni jew adozzjoni ta' liġi. Jekk il-Parlament ma jaċċettax l-emenda jew l-abbozz ta' liġi, allura se jitressaq għal referendum. Ċerti partijiet tal-Kostituzzjoni jistgħu jiġu emendati biss permezz ta' referendum. Maġġoranza assoluta (maġġoranza tal-eletturi kollha, irrispettivament mill-parteċipazzjoni tal-votanti) hija meħtieġa għal emenda jew abbozz ta' liġi biex jgħaddi tali referendum. L-eċċezzjoni hija deċiżjonijiet dwar is-sħubija tal-Latvja fl-UE jew bidliet sostanzjali fit-termini tas-sħubija fl-UE - dawk il-miżuri għandhom bżonn parteċipazzjoni ta' votant ta' 50% tal-għadd ta' votanti li pparteċipaw fl-aħħar elezzjonijiet għal-Parlament. Emendi għall-Kostituzzjoni ġew imressqa għal referendum f'żewġ każijiet: fl- 2008 u fl- 2012 ; l-istess sar għal abbozz ta' liġi fl- 2008 u sar referendum ta' sħubija fl- Unjoni Ewropea fl-2003.

Kien hemm 13-il referendum fl-istorja tal-Latvja: 4 fil-perjodu bejn l-1923 u l-1934 u 9 mill-1991.

Ara ukoll[immodifika | immodifika s-sors]

  • Kalendarju elettorali
  • Sistema elettorali
  • Elezzjoni Parlamentari Latvjana 2018

Rabtiet esterni[immodifika | immodifika s-sors]

Referenzi[immodifika | immodifika s-sors]


  1. ^ http://www.vvc.gov.lv/export/sites/default/docs/LRTA/Likumi/Constitution.doc. |title= nieqes jew vojt (għajnuna)