Kappella Santa Marija, Bir Miftuħ

Kappella Santa Marija, Bir Miftuħ

kappella, knisja

Data meta nħoloq	15. century
Reliġjon	Kattoliċiżmu
Pajjiż	Malta
Entità amministrattiva territorjali fejn tinstab	Gudja
Rit liturġiku Kristjan	Rit Ruman
Koordinati	35°51′6″N 14°29′51″E
Iddedikata lil	Assumption of Mary
Stil arkitettoniku	medieval architecture

The Chapel of St Mary ( Mudell:Langx ) hija kappella medjevali li tinsab f'Bir Miftuħ, limiti tal -Gudja, Malta.

Storja

Il-Kappella ta’ Santa Marija nbniet xi żmien fis-seklu ħmistax, aktarx madwar l-1430. Fl-1436, il-kappella kienet imsemmija bħala waħda mit-12-il parroċċa eżistenti mill-Isqof Senatore de Mello; huwa maħsub li kien jeżisti ħafna qabel dak.

Ma kinitx fiċ-ċentru tar-raħal, iżda kienet tkopri l-aktar l-inħawi tal-Gudja, Ħal Kirkop, Ħal Safi, Mqabba, Ħal Tarxien, Ħal Luqa, Ħal Farruġ u Birżebbuġa.

Il-kappella wieqfa libera u għandha pjanta rettangolari li tkejjel madwar ħdax b’erbatax-il metru. Wara li qal, oriġinarjament inbniet f’forma ta’ salib. Fl-1512, it-tarf ta’ wara tal-kappella twaqqa’ u l-ġebel intuża fil-bini tal-knisja preżenti. Kellha wkoll sitt bibien għalkemm fadal tnejn biss. Il-knisja serviet bħala knisja parrokkjali sal-1676 meta nbniet il-knisja preżenti. Ġie miżjud kampnar fis-seklu 16.

Mal-wasla tal-Kavallieri ta’ San Ġwann, inħatar kaptan biex jiddefendi l-inħawi ta’ Bir Miftuħ. Fl-1565, waqt l-Assedju l-Kbir ta’ Malta, il-knisja ġiet profanata mit-Torok invażuri. Jingħad li biex it-teżori tal-knisja, inkluż il-qniepen, jiġu ppreservati mill-invażuri, in-nies difnuhom fl-oqbra tal-knisja.

Il-knisja żaret id-Delegat Appostoliku Monsinjur Pietro Dusina fl-1575 li sabha mgħammra tajjeb għas-servizzi divini. Fl-1655, in-nies tal-Gudja ddeċidew li jibnu knisja ġdida fiċ-ċentru tar-raħal. Kollox ġie trasferit għall-knisja l-ġdida ladarba din kienet inbniet fl-1676.

Fl-1830, Bettina Muscat Cassia D’Aurel irrestawrat din il-knisja. Fid-9 ta’ April 1942 is-saqaf tal-knisja waqa’ b’riżultat ta’ raid mill-ajru matul it-Tieni Gwerra Dinjija. Il-knisja reġgħet ġiet restawrata mill-kappillan tal-Gudja. Sfortunatament, il-knisja kienet abbandunata sal-1970 meta ngħatat f’idejn it-trust nazzjonali Din l-Art Ħelwa. Fl-1973, it-trust, sponsorjata mill-Ajruport Internazzjonali ta’ Malta, bdiet tirrestawra din il-knisja. Matul ir-restawr, ġew skoperti affreski fuq il-bieb ta’ barra. Ġiet installata bankina ġdida. Ir-restawr kien lest fl-2004.

Jum il-Preżent

Illum il-knisja tinsab fi stat tajjeb. Din l-Art Ħelwa hija kuratur tal-knisja u tiftaħha fl-ewwel Ħadd ta' kull xahar mid-9.00 am sa 12.00 pm.

Il-kappella hija mniżżla fl-Inventarju Nazzjonali tal-Proprjetà Kulturali tal-Gżejjer Maltin.

Intern

Intern tal-kappella

Il-pittura tal-artal tmur mis-seklu 16. Hija miżbugħa fuq l-injam u turi lill-Missier Etern iżomm kurċifiss imdawwar bl-anġli. Taħt il-kurċifiss hemm il-Verġni Marija żżomm lil Ġesù Bambin ma’ San Pietru u San Pawl. Il-knisja għandha artal wieħed li ġie kkonsagrat fis-26 ta’ Marzu, 1591.

Frescos

Frescos mis-seklu 16 ġew mikxufa bejn l-1978 u l-1980. Frescos li jkopru l-ħajt tal-punent ta 'ġewwa ġew skoperti taħt sitt saffi ta' ġir. Fadal biss partijiet mill-affreski għalkemm huwa ċar li s-suġġett huwa l-Aħħar Sentenza maqsuma fi tliet saffi ta’ figuri.

Is-saff ta’ fuq juri lill-Appostli u lil Marija bi Kristu fiċ-ċentru. Diversi qaddisin u figuri huma murija taħt dan il-livell. It-tieni saff juri l-kundannati meħudin fin-nirien tal-infern minn demonji bi qrun, dnub u saqajn imwebbsa. Fuq in-naħa tax-xellug, wieħed jista’ jagħraf il-ġwienaħ ta’ anġlu u d-dahar ta’ wieħed mill-fidili jinġibed lejn Alla u lejn il-Verġni Marija. It-tkeċċija ta’ Adam u Eva mill-Ġnien tal-Għeden tidher fil-livell t’isfel. Fuq il-ħajt tat-tramuntana, hemm affresk ta’ mara, b’kostum tipiku tas-seklu 16, b’id waħda żżomm ġilju u bl-oħra tipponta lejn il-pittura tal-artal maġġur.