Carmelo Sciberras
| Carmelo Sciberras | |
|---|---|
| Ħajja | |
| Twelid | Mosta, 27 Novembru 1893 |
| Mewt | 23 Mejju 1950 |
| Okkupazzjoni | |
| Okkupazzjoni | saċerdot Kattoliku |
Carmelo Sciberras, magħruf aħjar bħala Dun Karm Sciberras jew Monsinjur Karm Sciberras (26 ta' Novembru 1893 - 23 ta' Mejju 1950) kien qassis u arċipriet Mosti.[1][2]
Trobbija u Edukazzjoni
[immodifika | immodifika s-sors]Is-sur Sciberras twieled it-tieni minn ħames aħwa il-Mosta nhar is-26 ta' Novembru 1893, iben Franġisku u Grazzja née Azzopardi. Huwa tgħammed l-għada ta' twelidu fil-knisja parrokkjali, u ssemma Karmenu għall-Madonna tal-Karmnu.[2]
Huwa tgħallem fl-iskola primarja tal-Mosta, imbagħad għand is-Salesjani u wara fis-Seminarju ta' Għawdex.[1]
Skond ritratt tal-passaport datat għall-1930, huwa kien twil ħames piedi u tmien pulzieri (5'8") u kellu għajnejh kannella u xagħru iswed.[2]
Ħajja Reliġjuża
[immodifika | immodifika s-sors]Huwa ġie ikkonsgrat bħala qassis mill-isqof Awsiljarju Anġlu Portelli nhar il-31 ta' Mejju 1921, fil-Knisja ta' San Pawl fil-Belt Valletta. Il-quddiesa dak iż-żmien (qabel il-Konċilju Vatikan II) kienet għadha bil-lingwa Latina, u allura kien b'paċenzja jittraduċi l-vanġelu għal-lingwa Maltija biex ikun jista' jinftiehem min-nies tal-lokal.[3]
Huwa ġie mogħti l-inkarigu ta' vigarju, partikolarment fis-snin 1930 u 1942.[1] Huwa kien korra fl-1942, meta bomba żgħira mwaqqa' mill-għadu Ġermaniż waqt it-Tieni Gwerra Dinjija waqgħet fil-ġnien tad-dar tiegħu.[4]
Kien l-isqof Mauro Caruana li ħatru bħala arċipriet tal-Mosta fil-25 ta' Jannar 1943, u huwa dam f'din il-kariga sakemm irtira nhar il-11 ta' Novembru 1948.
Is-sur Sciberras kien dejjem ħabrieki, u bl-insistenza tiegħu daħlu fil-parroċċa tal-Mosta diversi għaqdiet reliġjużi, fosthom is-sorijiet Agostinjani ta' Malta u l-Mużewijiet (kemm tan-nisa kif ukoll tal-irġiel). Ta' min jgħid ukoll li bl-insistenza tiegħu il-Parroċċa tal-Bidnija saret tagħmel mal-Mosta (fejn qabel dawn kienu żewġ parroċċi separati) fis-sena 1950.[1]
Dun Karm kien agħmel deċizjoni kontroversjali meta ddeċieda li jirranġa l-istatwa titulari tal-Assunta li kienet magħmula mill-iskultur Salvu Dimech.
L-Oratorju Qalb ta' Ġesù
[immodifika | immodifika s-sors]Ftit wara il-konsagrazzjoni tiegħu, Dun Karm Sciberras beda' jieħu ħsieb oratorju tad-duttrina għat-tfal f'dar privata fil-Mosta. Iżda huwa minn dejjem xtaq li jibni oratorju adattat, u fil-11 ta' Novembru 1928 tqiegħdet l-ewwel ġebla tal-Oratorju Qalb ta' Ġesù[1]. Dan kollu sar fuq art li ġiet akkwistata mingħand il-Patrijiet Agostinjani.[3] L-Oratorju ġie inawgurat mill-isqof Mauro Caruana nhar it-8 ta' Ġunju 1940. L-għada tal-inawgurazzjoni, żaru l-Oratorju l-eks Arċipriet Pawlu Mallia fost il-kappillani tar-Rabat u l-Imġarr ta' dak iż-żmien, fejn saret quddiesa solenni u tbierket il-kappella tal-Oratorju.[5]
Minnufih sar ċentru għal attivatijiet lokali. Kien isir it-tagħlim tad-duttrina ġo għaxar klassijiet. Imma anke kienu jsiru t-teatrini u l-isport, u l-għaqda tal-Iscouts lokali bdiet tiltaqa' fl-Oratorju fl-1939. Sal-lum il-ġurnata għad hemm grawnd żgħir fejn jista' jintlagħab il-futbol.[3] L-Oratorju jinkludi ukoll knisja li ġġib l-istess isem ta' "Qalb ta' Ġesù".[6]
Fi żmien it-Tieni Gwerra Dinjija, l-Oratorju kien iservi ta' kenn għar-refuġjati tal-gwerra u suldati, filwaqt li serva ukoll bħala skola u post għat-taħriġ tal-isparar għall-voluntieri tal-gwerra.[4]
Mewt u Legazija
[immodifika | immodifika s-sors]Is-sur Sciberras miet fit-23 ta' Mejju 1950.[1][5] Huwa jibqa' mfakkar prinċipalment bħala l-fundatur tal-Oratorju Qalb ta' Ġesù, u fl-artal tar-Rużarju tal-knisja tal-Oratorju hemm lapida li tfakkar il-memorja tiegħu. Apparti minn hekk, triq residenzjali fil-Mosta, fiż-żona tal-Blata l-Għolja, hija msemmija warajh.
Referenzi
[immodifika | immodifika s-sors]- 1 2 3 4 5 6 Camilleri, J. (1993). "Dun Karm Sciberras (1893-1950)" (bil-Malti). Miġbur 2025-11-13.
- 1 2 3 Camilleri, Ang (1993). "L-Oratorju Qalb ta' Gesu jfakkar il-100 sena mit-twelid tal-fundatur Mons. Dun Karm Sciberras". The Mosta Archives (bil-Malti). Miġbur 2025-11-13.
- 1 2 3 Il-Mosta: April - Awissu 1993 (1993). "Mons. Dun Karm Sciberras - Editorjal". The Mosta Archives (bil-Malti). Miġbur 2025-11-13.
- 1 2 Vella, Charles J. (1993). "Kif naf lil Mons. Carmelo Sciberras". The Mosta Archives (bil-Malti). Miġbur 2025-11-13.
- 1 2 Magro, Salv (1993). "Kif naf lil Dun Karm Sciberras". The Mosta Archives (bil-Malti). Miġbur 2025-11-13.
- ↑ "Oratorju, Qalb ta' Gesu' - Church - Mosta, Malta". www.quddies.com.mt. Miġbur 2025-11-13.