Aqbeż għall-kontentut

Bidnija

Minn Wikipedija, l-enċiklopedija l-ħielsa
Bidnija
 Malta
Amministrazzjoni
Stat sovranMalta
Reġjuni ta’ MaltaTramuntana
BeltMosta
Ġeografija
Koordinati 35°55′37″N 14°23′54″E / 35.9269°N 14.3983°E / 35.9269; 14.3983Koordinati: 35°55′37″N 14°23′54″E / 35.9269°N 14.3983°E / 35.9269; 14.3983
Bidnija is located in Malta
Bidnija
Bidnija
Bidnija (Malta)
Superfiċjenti 6.4 kilometru kwadru
Demografija
Informazzjoni oħra
Kodiċi tat-telefon 356

Il-Bidnija hija lokalità rurali fit-tramuntana ta' Malta, bejn il-Mosta, San Pawl il-Baħar u l-Imġarr. Sal-2008 kienu jgħixu madwar 300 ruħ fiż-żona. Il-lokalità tinsab bejn żewġ widien ewlenin, Wied Qannotta u Wied tal-Pwales), imbagħad testendi għall-widien żgħar oħra fiż-żona. Huwa fil-biċċa l-kbira raħal rurali mdawwar b'għelieqi, għalkemm matul is-snin xi nies minn inħawi oħra ġew jgħixu f'din iż-żona, ħafna drabi għall-kwiet u l-veduti tal-kampanja li toffri.

Fil-preżent, Bidnija hija amministrata mill-kunsilli lokali tal-Mosta u ta’ San Pawl il-Baħar. Fiha xi faċilitajiet għall-irkib taż-żwiemel, klabb tal-isparar tal-ħamiem tat-tafal, u ristorant tal-kċina Maltija li jispeċjalizza fl-istuffat tradizzjonali tal-fenek. Il-knisja żgħira ta’ Bidnija hija ddedikata lill-Familja Mqaddsa u l-festa tagħha tiġi ċċelebrata f’Lulju.

Storja

[immodifika | immodifika s-sors]

Bidnija tinsab fit-tramuntana ta' Malta. Bidnija ħadet isimha mill-bosk taż-żebbuġ ta' Bidni li jinsab f'dan ir-raħal u li jista' jmur lura għal 5,000 sena. Il-Bosk taż-Żebbuġ Antik f'Bidnija jgawdi minn status ta' żona Protetta. [1] Dawn iż-żebbuġ huma importanti għall-produttività taż-żejt taż-żebbuġa. L-arkeologi u r-riċerkaturi jemmnu wkoll li xi fdalijiet Rumani (pereżempju vilel Rumani u oqbra) jistgħu jinstabu fil-qrib, peress li Bidnija tagħmel parti mill-inħawi rurali ta' Rabat li serviet bħala Belt f'dawk iż-żminijiet, u wkoll mhix 'il bogħod mill-kosta ta' Salina, li xi darba kienet port Ruman.

Matul is-snin, il-bdiewa tal-lokalità bnew ir-razzetti tagħhom stess fl-inħawi u llum il-ġurnata ħafna mid-dixxendenti tagħhom għadhom jgħixu fir-raħal. Lejn il-bidu tas-seklu 20, kienu jgħixu madwar 25 familja fl-inħawi. Dawn urew ix-xewqa tagħhom li jibnu knisja biex taqdi l-bżonnijiet spiritwali tagħhom, u x-xogħlijiet fuq il-bini tal-knisja bdew fl-1920.

Fil-bidu tas-seklu 20, inbnew numru ta’ kmamar żgħar madwar it-truf tal-għolja. Dawn servew biex is-suldati Brittaniċi joqogħdu hemm jgħassu l-gżira Maltija matul it-Tieni Gwerra Dinjija meta Malta kienet kolonja Brittanika. Numru ta’ xelters tal-gwerra huma mifruxa wkoll madwar il-lokalità. Dawn ix-xelters servew bħala kenn għall-bdiewa u l-abitanti tar-raħal matul il-gwerra.

Fis-16 ta' Ottubru 2017, il-kittieba, ġurnalista, blogger, u attivista kontra l-korruzzjoni Daphne Caruana Galizia nqatlet qrib darha fil-Bidnija meta bomba f'karozza ġiet sploduta ġewwa l-vettura tagħha.[2] Kien hemm kundanna lokali u internazzjonali mifruxa tal-attakk.[3] F'Diċembru 2017, tliet irġiel ġew arrestati b'konnessjoni mal-attakk.[4] Il-pulizija arrestat lil Yorgen Fenech, is-sid tal-kumpanija 17 Black ibbażata fid-Dubai, fuq il-jott tiegħu fl-20 ta' Novembru 2019 b'konnessjoni mal-qtil tagħha.[5]

Knisja tal-Bidnija

[immodifika | immodifika s-sors]

Fis-snin għoxrin, knisja ddisinjata mill-bennej Salvu Zahra nbniet fl-inħawi mill-abitanti nfushom biex taqdi l-bżonnijiet spiritwali tagħhom. Il-knisja nbniet f'sentejn, u kull familja f'Bidnija kienet iddeċidiet li tagħti xi ħaġa biex tgħammar il-knisja. Din il-knisja hija ddedikata lill-Familja Mqaddsa ta' Nazaret. Pittura titulari, flimkien ma' żewġ xogħlijiet oħra f'din il-knisja, ġew miżbugħin minn Gianni Vella.[6]

L-istatwa titulari tal-Familja Mqaddsa nħadmet minn Wistin Camilleri u ġiet imbierka f'Lulju 1977 mill-Arċipriet ta' dak iż-żmien tal-Mosta, il-Monsinjur Bartolomeo Bezzina, u saret purċissjoni għall-ewwel darba. L-istatwa ġiet ikkummissjonata u mħallsa minn Angelo Galea (tat-Tork) bħala ex-voto. Il-festa bil-purċissjoni fit-toroq tal-Bidnija tiġi ċċelebrata min-nies ta' dan ir-raħal fit-tielet Ħadd ta' Lulju, ftit qabel il-festa tal-Mosta. L-ewwel festa ġiet iċċelebrata fl-1977.[ċitazzjoni meħtieġa]

Toroq

[immodifika | immodifika s-sors]
  • Triq il-Bidnija (triq prinċipali)
  • Triq is-Sagra Familja
  • Triq tal-Milord
  • Triq il-Bdiewa
  • Triq iż-Żebbuġ
  • Triq il-Ħarruba
  • Triq il-Ġirna
  • Triq Għajn Riħana
  • Triq tal-Karri
  • Triq tal-Għażżi
  • Triq ta' Ħal Dragu
  • Triq ta' Ġebel Għażżara
  • Sqaq ta' San Pawl Milqi

Widien

[immodifika | immodifika s-sors]

Żoni

[immodifika | immodifika s-sors]

Referenzi

[immodifika | immodifika s-sors]
  1. ↑ "Malta - Antique Olive Grove at Bidnija" (bl-Ingliż). Arkivjat minn l-oriġinal fl-2007-11-07. Miġbur 2008-03-22.
  2. ↑ "Murder in Paradise: A Car Bomb Kills A Crusading Journalist". The Economist (bl-Ingliż). 2017-10-21. p. 52.
  3. ↑ "Top UK newspapers slam 'mafia state' Malta over Caruana Galizia murder". The Times of Malta (bl-Ingliż). 2017-10-18. Arkivjat mill-orġinal fl-2017-10-18. Miġbur 2017-10-21.
  4. ↑ Jon Stone (2017-12-06). "Daphne Caruana Galizia murder: Three charged over killing of Maltese journalist who exposed Panama Papers corruption". The Independent (bl-Ingliż). Arkivjat mill-orġinal fl-2017-12-06. Miġbur 2017-12-07.
  5. ↑ "Malta businessman held on yacht in journalist murder probe". BBC (bl-Ingliż). 2019-11-20. Arkivjat mill-orġinal fl-2019-11-23. Miġbur 2019-11-26. He was also identified by Malta's Financial Intelligence Analysis Unit (FIAU) as being the owner of a Dubai-registered company called 17 Black.
  6. ↑ Mangion, Francesco (1986). "Storja tal-Mosta bil-Knisja Tagħha (Malta 1986) - Żieda XI: Il-Bidnija w il-Limiti tal-Mosta Llum". The Mosta Archives (bil-Malti). Miġbur 2025-11-24.

Ħoloq esterni

[immodifika | immodifika s-sors]
Miksub minn "https://mt.wikipedia.org/w/index.php?title=Bidnija&oldid=326916"