Ċaħda tat-teorija tal-mikrobi

Iċ-ċaħda tat-teorija tal-mikrobi hija t-twemmin pseudoxjentifiku li l-mikrobi ma jikkawżawx mard infettiv, u li t- teorija tal-mikrobi tal-mard hija żbaljata. Normalment jinvolvi l-argument li l-mudell ta’ Louis Pasteur ta’ mard infettiv kien żbaljat, u li dak ta’ Antoine Béchamp kien tajjeb. Fil-fatt, l-oriġini tagħha huma msejsa fit-teorija tal -pleomorfiżmu ta' Béchamp empirikament miċħuda (fil-kuntest tal-mard). Varjazzjoni oħra skaduta hija magħrufa bħala teorija tat-terren u tippostula li l-mikrobi jinbidlu morfoloġikament b'reazzjoni għal fatturi ambjentali, li sussegwentement jikkawżaw mard, aktar milli l-mikrobi jkunu l-unika kawża tiegħu.