Eddie Fenech Adami

Minn Wikipedija, l-enċiklopedija l-ħielsa
Aqbeż lejn: navigazzjoni, fittex
Edward Fenech Adami

Dott. Edward Fenech Adami (Birkirkara, 7 ta' Frar 1934) kien l-President tar-Repubblika ta' Malta wara li rċieva din il-kariga nhar l-4 ta' April 2004, fejn kien is-suċċessur ta' Guido de Marco. Qabel il-ħatra ta' President, kien serva wkoll ta' Prim Ministru bejn l-1987 u l-1996 u mill-1998 sal-2004.

Werrej

Bijografija [editja]

Fenech Adami huwa t-tifel ta' Luigi Fenech Adami u Josephine Pace.[1] Huwa hu miżżewweġ lil Mary née Sciberras u għandhom ħamest itfal John, Beppe, Michael, Maria u Luigi.

Fenech Adami ġie edukat fil-Kulleġġ tal-Ġiżwiti f'Birkirkara. Kompla l-istudji tiegħu fl-Università ta' Malta fejn għall-bidu studja l-ekonomija u aktar tard il-liġi.

Politika [editja]

Dott. Edward Fenech Adami ingħaqad mal-Partit Nazzjonalista fil-bidu tal-1960. Huwa daħħal għall-ewwel darba fil-parlament fl-1969. Fl-1977, ftit inqas minn għaxar snin wara li daħal fil-parlament, wara li kien serva f'bosta karigi fil-partit, li jinkludu President tal-Amministrazzjoni u Kunsilli Ġenerali, Fenech Adami ġie elett kap tal-Partit, fejn ħa post lil Dott. Ġorġ Borġ Olivier.

Mill-1969, Fenech Adami ġie elett f'kull elezzjoni ġenerali u bħala Kap tal-Partit huwa rebaħ erba' elezzjonijiet 1987, 1992, 1998 u 2003. Fl-1981, għalkemm il-Partit Nazzjonalista ġabu l-maġġoranza tal-voti, ma irnexxilhomx iġibu l-maġġoranza ta' unijiet (siġġijiet) fil-parlament u għalhekk baqgħu fl-Oppożizzjoni. Tibdil fil-kostituzzjoni ta garanzija li l-partit li jirbah b'maġġoranza assoluta ta' voti jkollu maġġoranza ta' unijiet. Fil-fatt hekk ġara fl-1987.

Bejn l-1987 u l-1996, Fenech Adami bħala Prim Ministru ta' Malta ikkommetta ruħu għal bidla maġġura f'Malta. L-infrastruttura tal-pajjiż, l-istrutturi tal-qasam tax-xogħol u dawk legali ġew leġislati mill-ġdid. Il-settur tal-kummerċ ukoll ingħata bidu ġdid u ġie meħlus mis-settur pubbliku. Il-fergħa tal-kommunikazzjoni, tal-bank u servizzi tal-finanzi ġew liberazzati u privatizzati. Malta bdiet ukoll żmien ta' integrazzjoni mal-Unjoni Ewropea. Malta applikat għall-Unjoni Ewropea fis-16 ta' Lulju 1990.

Bejn l-1996 u l-1998 Dott. Fenech Adami serva bħala Kap tal-Oppożizzjoni sakemm il-partit tiegħu rritorna fil-gvern f'Settembru 1998. Dott. Fenech Adami serva ħames snin oħra bħala Prim Ministru u kap tal-partit tiegħu. L-applikazzjoni ta' Malta għall-Unjoni Ewropea ġiet attivata mill-ġdid minħabba l-Gvern Laburista ta' qablu waqfu l-applikazzjoni. Negozji mal-Unjoni Ewropea ġew konklużi f'Diċembru 2002. F'April 2003 wara rebħa kemm fir-Referendum dwar is-sħubija ta' Malta fl-Unjoni Ewropea kif ukoll fl-elezzjoni ġenerali. Ikkonfermat lil Fenech Adami bħala Prim Ministru mill-ġdid.

Ftit jiem wara, fis-16 ta' April 2003, Fenech Adami iffirma s-sħubija ta' Malta fl-Unjoni Ewropea, flimkien ma' kapijiet oħra li kienu se jissieħbu fl-Unjoni Ewropea fl-1 ta' Mejju 2004. Bħala Prim Ministru Fenech Adami attenda bosta summits tal-Unjoni Ewropea u irrapreżenta lil Malta f'bosta laqgħat tal-Commonwealth. Bħala kap tal-partit huwa attenda diversi laqgħat tal-Partit Popolari Ewropew. F'Diċembru 2003 Fenech Adami irċieva l-premju tal-Ewropew tas-Sena 2003. Il-Premju kien mingħand il-gazzetta famuża European Voice għal-isforz li għamel sabiex iġib lil Malta fl-Unjoni Ewropea.

Fis-7 ta' Frar 2004, mal-għeluq tas-sebgħin sena, Fenech Adami irreżenja bħala kap tal-partit. Fit-23 ta' Marzu 2004 huwa irreżenja wkoll kemm mill-uffiċċju tal-Prim Ministru kif ukoll mis-siġġu parlamentari tiegħu.

Inqas minn ġimgħatejn wara, Dott. Fenech Adami laħaq President ta' Malta fejn ħa post Guido de Marco bħala s-seba' President tar-Repubblika Maltija.

Referenzi [editja]

Ħoloq esterni [editja]

Predeċessur
Ġorġ Borg Olivier
Kap tal-Partit Nazzjonalista
1977-2004

Suċċessur
Lawrence Gonzi

Predeċessur
Karmenu Mifsud Bonnici
Prim Ministru ta' Malta
1987–1996

Suċċessur
Alfred Sant

Predeċessur
Alfred Sant
Prim Ministru ta' Malta
1998–2004

Suċċessur
Lawrence Gonzi

Predeċessur
Guido de Marco
President ta' Malta
2004–2009

Suċċessur
George Abela